Hŏng ênhă êbeh 720.000 ha, hlăm anăn mâo hlăm brô 95% jing kphê Robusta, Việt Nam ară anei jing sa hlăm dŭm ala čar mkra mjing leh anăn ba čhĭ kphê Robusta prŏng hĭn dlông rŏng lăn, mâo hlăm brô 40% phŭn mkăp kluôm ala. Mkra mjing kphê Robusta mjing hdră duh ƀơ̆ng kơ dŭm êtuh êbâo gŏ êsei phung ngă lŏ hma, boh nik ti krĭng Lăn Dap Kngư.
Khădah snăn, bruă mkra mjing mnơ̆ng dhơ̆ng Robusta dôk tlă anăp hŏng lu klei lông dlăng. Ară anei, êbeh 70% gŏ êsei yua hbâo pruê êbeh klei čiăng, mđĭ hnơ̆ng bi liê mkra mjing, bi hrŏ hnơ̆ng jăk lăn leh anăn hmăi kơ boh tŭ dưn pla mjing. Hlăk êjai anăn, boh klei hrui pĕ boh mtah ăt dôk mâo lu. Klei tŭ ksiêm hriăm mơ̆ng Sang kreh knhâo hdră mnêč bruă lŏ hma dliê kmrơ̆ng Lăn Dap Kngư brei ƀuh, bruă pĕ boh mtah akŏ yan srăng bi hrŏ 22% hnơ̆ng asăr, mbĭt anăn mđĭ ênoh asăr amâo jăk, hmăi kơ hnơ̆ng jăk mnơ̆ng dhơ̆ng leh anăn ênoh yuôm mnia blei.
Hlăm klei bi trông, phung bi ala ăt lač, hlăm boh klei anôk ba čhĭ lu ala čar ƀrư̆ kčah hnơ̆ng čuăn kjăp kơ hnơ̆ng jăk, mđĭ kyar kjăp, bi klă phŭn agha leh anăn bi hrŏ djah, bruă mđĭ hnơ̆ng Robusta brei mphŭn mơ̆ng krĭng pla mjing, bi mklă mkra mđĭ mjeh, ba yua hdră pla mjing kreh knhâo, hrui pĕ djŏ hnơ̆ng ksă, mkra mjing hlue si hnơ̆ng čuăn, mbĭt anăn mkŏ mjing hdră bi hgŭm kjăp plah wah phung ngă lŏ hma, bi hgŭm bruă leh anăn anôk bruă duh mkra. Hlăm anăn, brei bi mklă bruă klam grăp êpul mơ̆ng mkra mjing, hrui blei truh kơ ba čhĭ kñăm ktuê dlăng hnơ̆ng jăk, mđĭ ênoh yuôm leh anăn mđĭ klei bi ktưn mơ̆ng kphê Robusta Việt Nam hlăm anôk ba čhĭ dlông rŏng lăn. Thái Như Hiệp, K’iăng Khua Êpul hgŭm kphê – ca cao Việt Nam, brei thâo:
“Čiăng mđĭ hnơ̆ng jăk kphê Robusta Việt Nam brei drei mphŭn mơ̆ng mjeh, lăn, êa, dhar kreh leh anăn jing jang kdrăp mnơ̆ng lŏ hma bi liê hlue si hnơ̆ng čuăn mjeh drei pla mjing. Khădah snăn, hdră mnêč mrâo knŏng jing mkrah kơ klei mâo, hnơ̆ng jăk knŏng jing ênoh yuôm tơdah anôk bruă duh mkra bi mklă klei čiăng, êpul mă bruă, mkă hnơ̆ng klă mngač leh anăn tla ênoh djŏ guôp kơ phung ngă lŏ hma.”
Mơ̆ng kơhưm jing ala čar ba anăp dlông rŏng lăn kơ mkra mjing leh anăn ba čhĭ kphê Robusta, Việt Nam dôk ti anăp klei čiăng bi mlih mơ̆ng mđĭ hnơ̆ng lu jing mđĭ hnơ̆ng jăk leh anăn ênoh yuôm. Klei anăn amâo djŏ knŏng knang hlăm hdră mnêč pla mjing amâodah ruă mkra mjing ôh ƀiădah brei mâo klei bi mguôp kjăp plah wah phung ngă lŏ hma, êpul hgŭm bruă, anôk bruă duh mkra leh anăn dŭm anôk bruă kriê dlăng. Mơ̆ng anăn, Robusta Việt Nam srăng mâo thiăm klei găl bi mklă anăn knăl, mđĭ ai bi ktưn leh anăn mđĭ kyar kjăp hlăm anôk ba čhĭ dlông rŏng lăn./.
Viết bình luận