Siă suôr hŏng bruă mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh dŭm pluh thŭn hŏng anei, Lương Thị Hoà leh anăn Lâm Hùng Sổi - 2 čô mbruă khua thŭn ti ƀuôn bruă mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh Bình Đức, alŭ Phan Hiệp, să Bắc Bình, čar Lâm Đồng jing phung ngă bruă sui thŭn leh ti ƀuôn bruă. Hŏng diñu, klei yuôm bhăn mơ̆ng mnơ̆ng hŏng lăn čuh Bình Đức amâo djŏ knŏng mâo ti knhuah gru dhar kreh kơ klei đăo knang êpul êya mnuih Chăm ƀiădah lŏ jing klei yăl dliê kơ klei kjăp dôk kriê pioh bruă plah wah ênuk ară anei. Lương Thị Hoà brei thâo:

“Kâo hriăm bruă mơ̆ng Đặng Thị Quá, ñu mtô leh, kâo hlŏng ngă mtam, ngă msĕ, čiăng lŏ mkra thiăm pô êmuh ñu. Kâo mphŭn hriăm mơ̆ng hlăk thŭn 1978 - 1979”.

Lâm Hùng Sổi yăl dliê:

“Êlâo dih ƀuôn anei mâo êbeh 120 gŏ êsei ngă bruă mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh, ară anei adôk ka truh 20 gŏ êsei. Kyua mnơ̆ng pioh mkra ƀrư̆ hruê ƀrư̆ hrŏ, dleh duah hĭn êlâo adih. Ênuk anăn bruă mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh dưi duah ƀơ̆ng, bi ară anei mă bruă čiăng mâo prăk mnga".

Ƀuôn mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh Bình Đức mâo leh mơ̆ng sui, siă suôr hŏng klei hdĭp, knhuah bhiăn mơ̆ng mnuih Chăm . Bruă lŏ čuê dưi hluê ngă hŏng hdră yăl dliê leh anăn hluê ngă hlăm grăp hruê hluê hŏng "Amĭ mtô anak hriăm". Hŏng kngan mbruă leh anăn dŭm knhuang jơ̆ng hluê ênai êdu êun đĭng đrao, phung thâo mbruă mjing leh dŭm mta mnơ̆ng hŏng lăn čuh jăk siam.

Hŏng ênoh yuôm jăk siam, hruê 29/11/2022 Êpul bruă kreh knhâo, mtô bi hriăm leh anăn dhar kreh mơ̆ng Êpul hgŭm lu ala čar (UNESCO) ba klei mbruă mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh mơ̆ng mnuih Chăm  mŭt hlăm Anăn knăl mnơ̆ng kriê pioh amâo êdah klă brei răng mgang mjêč. Anei yơh jing klei bi mklă, mpŭ mơ̆ng tar rŏng lăn kơ sa knhuah dhar kreh, ƀiădah ăt jing klei "mtă mtăn" čiăng kơ mnuih ƀuôn sang thâo săng hĭn kơ klei yuôm bhăn mơ̆ng mnơ̆ng kriê pioh, mơ̆ng anăn mâo dŭm hdră êlan kriê pioh, răng mgang knhuah dhar kreh djuê ana.

Ară anei, hlăm wưng ala čar mtrŭt mđĭ klei mlih mrô, ƀuôn mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh Bình Đức ăt dôk mlih mrâo. Phung mda asei jing phung mprăp mlih mrâo klei mĭn, ba yua kdrăp mrô hlăm bruă kriê pioh mnơ̆ng kriê pioh leh anăn ba mnơ̆ng mkra hŏng lăn čuh Chăm Bình Đức kpưn đĭ kbưi hĭn. Amai Xích Mai Chi kkiêng leh anăn đĭ hriê kơ prŏng hlăm gŏ sang mâo dŭm ênuk gưl ngă bruă mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh kyua anăn hnưm mưng hŏng mnâo lăn, mnâo pui grăp blư̆ čuh mnơ̆ng hŏng lăn čuh. Ƀiădah hrô kơ čuh hŏng pui djuh ti tač, amai lŏ ksiêm hriăm rŭ mdơ̆ng kpur čiăng čuh mnơ̆ng hŏng lăn čuh hŏng pui kmlă; hrô kơ knŏng čhĭ kơ phung ghan mnia msĕ si êlâo dih, ară anei amai jhŏng ba mnơ̆ng dhơ̆ng hlăm YouTube, Facebook, Zalo čiăng hưn mthâo leh anăn mâo lu hră akâo blei hlăm leh anăn êngao čar.

“Gŏ sang kâo siă suôr hŏng bruă mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh sui leh. Êngao kơ dŭm mta mnơ̆ng mâo mơ̆ng đưm msĕ si gŏ, bŭng, kpur, gŏ tŭk êa… kâo lŏ hưn mdah, mkra video hưn mthâo mnơ̆ng dhơ̆ng hlăm hla pŏk yang ƀuôn. Mơ̆ng anăn, phung tuê thâo lu hĭn. Kah knar grăp mlan, kâo mâo čhĭ êbeh 200 mta mnơ̆ng hlăm kluôm ala čar”.

Dŭm kdrêc̆ clip krah mkra lăn, mkra rup, tŭk mkra mnơ̆ng hŏng lăn… amâo djŏ knŏng jing klei yăl dliê kơ bruă mkra mnơ̆ng hŏng lăn mơ̆ng mnuih Chăm  tinei ƀiădah lŏ đru ba mnơ̆ng dhơ̆ng mkra hŏng lăn Bình Đức kdlưn hĭn mơ̆ng krĭng ƀuôn sang, truh hŏng wăl anôk mnia mblei kbưi hĭn, prŏng hĭn.

Mbĭt hŏng klei čang hmăng anăn, amai Dụng Nguyễn Thị Tường Vôn, sa čô anak mơ̆ng ƀuôn bruă mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh Bình Đức ăt lŏ čuê bruă djuê ana mơ̆ng amĭ leh anăn aduôn. Hluê si amai Vôn, êjai mnơ̆ng dhơ̆ng mkra hŏng kiê kngan dưi mđĭ hnơ̆ng tui ksiêm leh anăn yăl dliê hŏng klei yăl dliê dhar kreh, ênoh yuôm ñu srăng đĭ hĭn leh anăn hơĭt kjăp hĭn lu hĭn mkă hŏng bruă knŏng čhĭ sa mta mnơ̆ng yua aguah tlam đuč.

“Mơ̆ng đưm êlâo truh kơ ară anei dŭm gŏ sang mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh hlăm ƀuôn Bình Đức knŏng čhĭ hluê knhuah đưm, jing mâo anôk ba čhĭ kjăp msĕ si ti sang mnia, ti dŭm anôk čhĭ mnia, ară anei pô brei pŏk mlar hĭn hlăm dŭm mta mrô, čih anăn hlăm dŭm anôk bi mnia mblei msĕ si Shopee amâodah Lazada… snăn kâo mđĭ kyar hluê hdră anăn. Si ngă čiăng kơ mnơ̆ng hŏng lăn čuh pô jing ba wĭt klei tŭ dưn, lŏ bi mklă ênoh yuôm mơ̆ng ƀuôn mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh Bình Đức".

Trần Quốc Tuấn, kiăng khua bruă sang čư̆ êa să Bắc Bình, čar Lâm Đồng brei thâo, hlăm wưng êgao, alŭ wăl dưn yua dŭm phŭn mkăp prăk, boh nik jing Hdră kñăm ala čar kơ klei mđĭ kyar bruă duh mkra krĭng mnuih djuê ƀiă čiăng đru mjuăt bi hriăm bruă, duh bi liê kdrăp mnơ̆ng leh anăn mtrŭt mđĭ hdră mlih mrô hlăm ƀuôn bruă. Mbĭt anăn alŭ wăl lŏ mđing mprăp klei thâo kơ kdrăp hâo hưn, ktrâo lač kơ hdră livestream čhĭ mnơ̆ng, hưn mthâo mnơ̆ng dhơ̆ng hlăm kdrăp mrô kơ mnuih ƀuôn sang mđing dlăng.

“Ară anei, ƀuôn mkra mnơ̆ng hŏng lăn čuh Čhăm Bình Đức dôk mâo klei đĭ kyar jăk, mnơ̆ng dhơ̆ng lu jơr hĭn, wăl anôk mnia mblei pŏk mlar hĭn. Yuôm bhăn hĭn jing bruă djuê ana mơ̆ng đưm dưi kriê pioh leh anăn lŏ čuê hŏng bruă phung mda asei hưn mthâo leh anăn čhĭ mnia hlăm dŭm hla pok web yang ƀuôn".

Kyua hla pŏk web yang ƀuôn anăn mnơ̆ng mkra mơ̆ng lăn čuh djuê ana mơ̆ng đưm Bình Đức, alŭ Phan Hiệp, să Bắc Bình, čar Lâm Đồng mâo lu mnuih thâo. Bruă ba mnơ̆ng mkra mơ̆ng lăn čuh hlăm hla pŏk web yang ƀuôn dôk mkŏ mjing hdră êlan kjăp, čiăng kơ klei hdĭp ƀuôn sang, klei ngă bruă leh anăn klei đăo knang dhar kreh Chăm dưi kriê pioh kjăp leh anăn kpưn đĭ kbưi hĭn.