Hŏng mnuih K'Ho, mñam bŭng amâo djŏ knŏng čiăng klei thâo mbruă, klei gĭr ƀiădah lŏ jing klei thâo mơ̆ng aduôn aê. Pô thâo mbruă Rơ Ông Ha Bông, (djuê ana K'Ho djuê ana Cil, ti ƀuôn K'Nơh, să Dam Rông 4, čar Lâm Đồng) jing sa hlăm dŭm čô ăt hur har siă suôr hŏng bruă djuê ana mơ̆ng đưm. Hluê si klei thâo mơ̆ng pô thâo mbruă, grăp mta bŭng lŏ mâo klei čiăng mdê kơ mnơ̆ng yua leh anăn hdră ngă.

“Bruă hrŏng ruah mnơ̆ng yua mâo nanao phung mbruă mđing êdi. Phung mbruă srăng nao hlăm dliê mâo ƀuôn sang brei leh anăn duah dŭm ƀĕ kram djăp 2 thŭn čiăng koh, kram dưi ruah brei jing dŭm ƀĕ kram jăk, kjăp leh anăn mâo hnơ̆ng tŭ jăk. Leh ba wĭt, mnơ̆ng yua lŏ dơ̆ng dưi bi mklă hluê si thŭn leh anăn grăp kdrêč mơ̆ng ana. Ya kdrêč êun, êun, mâo hnơ̆ng ktang djŏ guôp snăn dưi pioh čiăng mkra. Kram pioh mñam sah (bŭng prŏng mñam rưng) ăt mdê hŏng kram yua mñam trồ (bŭng điêt, bŭng mnga). Mnơ̆ng yua jăk jing tur knơ̆ng čiăng mjing sa mta mnơ̆ng dhơ̆ng jăk siam, kjăp leh anăn mâo hnơ̆ng tŭ jăk. Hdră ruah leh anăn mkra mjing mnơ̆ng dhơ̆ng anăn amâo djŏ hruê sa hruê dua ƀiădah mâo leh. Anăn jing klei thâo dưi lŏ čuê mơ̆ng aduôn aê, mơ̆ng amĭ ama leh anăn phung nao êlâo."

Leh mprăp dŭm mta mnơ̆ng yua, pô mbruă dơ̆ng mkra mjing grăp aruăt mnan, mkra rup leh anăn dăp dŭm êlan mñam. Tui si hdră mñam, dŭm êlan mñam dưi mâo tlâo, pă, sa păn, pluh amâodah pluh dua êlan. Pô mbruă brei mđing kơ klei kngan pô, rơ̆ng kơ dŭm aruăt mrai bi knar, amâo mâo joh ôh; mbĭt anăn ksiêm dlăng, khăt bi jăk dŭm kdrêč êbeh leh anăn bi kjăp dŭm kdrêč kă čiăng bi leh bŭng.

Ti tluôn grăp mta mnơ̆ng pơ̆k mñam jing klei gĭr leh anăn klei thâo dưi mkŏ mjing hlăm lu thŭn. Leh anăn klei anei dôk mâo pô thâo mbruă Rơ Ông Ha Bông mtô kơ phung mda asei hlăm gŏ sang lŏ čuê. Bon Niêng Hoàng Đức, kkiêng thŭn 2013, jing čô pô thâo mbruă Rơ Ông Ha Bông. Êrĭt amĭ mơ̆ng hlăk 3 thŭn, adei mâo ung mô̆ pô thâo mbruă rông ba. Đĭ prŏng ti djiêu ñu, Hoàng Đức hnưm khăp kơ bruă pơ̆k mñam leh anăn ară anei dưi mbĭt hŏng ñu ngă dŭm boh bŭng tal êlâo.

“Kâo khăp snăk. Kâo čiăng kriê pioh bruă truyến thống mơ̆ng aduôn aê kâo. Kâo čiăng êdi mñam bŭng. Anei jing sah (bŭng prŏng), bi anei jing trồ (bŭng điêt, bŭng mnga)…”

Dŭm boh bŭng jing mnơ̆ng yua klă sĭt hlăm klei hdĭp mnuih ƀuôn sang K’Ho mơ̆ng đưm truh kơ ară anei. Amai Cơ Liêng K’Joan, (ti ƀuôn K’Nơh să Dam Rông 4, čar Lâm Đồng), brei thâo.

 “Bŭng jing jăk êdi yua hlăm klei hdĭp. Tơdah nao hma, nao pưk bŭng dưm êa, amâodah nao hlăm dliê pĕ djam… pô dưm mnơ̆ng hlăm bŭng jing jăk êdi. Bi bŭng ñu amâo mâo ba klei čhŏ djhan kơ wăl hdĭp mda ôh, kyua ñu dưi mkra mơ̆ng mnơ̆ng dhơ̆ng čŏng mâo, tơdah joh amâo lŏ dưi yua ôh, snăn bŭng čŏng jih hlăm wăl hdĭp mda. Bŭng jing yuôm bhăn êdi hlăm klei hdĭp hmei mơ̆ng ênuk aduôn aê truh kơ ară anei.”

Hŏng mnuih K'Ho djuê ana Cil, bruă hrĭ mñam lŏ bi mguôp hŏng klei mĭn kơ bruă klam mơ̆ng phung êkei hlăm gŏ sang leh anăn êpul êya. Pô thâo mbruă Rơ Ông Ha Bông yăl dliê:

 “Hluê si aê aduôn pô đưm: čiăng mñam bŭng brei duah kram, čiăng ƀơ̆ng êbŭng brei duah alê, čiăng thâo ngă bruă brei mđing hmư̆, čiăng jing mnuih amĭ, ama hlăm gŏ sang brei thâo mñam. Mñam jing klei bi knăl čiăng bi mklă anôk phung êkei hlăm êpul êya. Msĕ si kâo mơ̆ng điêt hriăm mñam leh anăn truh kơ ară anei kâo 58 thŭn leh ăt lŏ mñam”.

Mơ̆ng dŭm klei hriăm tal êlâo ti djiêo ama truh kơ dŭm êlan mñam dôk dưi lŏ čuê kơ anak čô, hdră mă bruă mơ̆ng pô mbruă Rơ Ông Ha Bông jing klei yăl dliê kơ ai hdĭp mơ̆ng bruă mñam bŭng djuê ana ti Dơng K’Nơh. Grăp boh bŭng dưi mkra amâo djŏ knŏng bi êdah klei mbruă, klei thâo mơ̆ng pô mbruă ƀiădah lŏ kriê pioh dŭm boh tŭ yuôm dhar kreh mơ̆ng mnuih K'Ho djuê ana Cil. Hlăk pô mbruă ăt hur har krơ̆ng kjăp bruă, hlăk phung mda asei mphŭn khăp čiăng leh anăn hriăm mñam, dŭm êlan mñam djuê ana ăt lŏ dơ̆ng pŏk mlar, đru kriê pioh knhuah dhar kreh êpul êya ti krah klei hdĭp hruê anei.