Thŭn 2024, amai Y Khương, mnuih Xơ Đăng ti să Tu Mơ Rông (čar Kon Tum hđăp) jhŏng pla hlăm brô 6 sao kphê, pŏk hdră duh ƀơ̆ng mrâo mbĭt hŏng bruă rông êmô. Mâo alŭ wăl đru mjeh djŏ guôp hŏng yan adiê leh anăn knuă druh thơ̆ng kơ bruă ktrâo lač hdră mnêč, đang kphê mơ̆ng gŏ sang đĭ jing jăk. Klei năng mđing jing ai tiê čŏng pô hriăm êmuh, gĭr kriê dlăng hŏng klei čang hmăng mjing hdră duh ƀơ̆ng sui. Amai Y Khương bi êdah:

“Să đru mjeh kphê leh anăn ktrâo lač hdră pla, kriê dlăng. Kâo gĭr kriê dlăng đang war bi jăk čiăng mđĭ hnư hrui wĭt, êdei anei mđĭ kyar thiăm ênhă, đru kơ mnuih ƀuôn sang hlăm alŭ mâo thiăm hdră duh ƀơ̆ng”.

Tơdah amai Y Khương ruah kphê čiăng mkra mđĭ klei hdĭp, snăn amai Lê Thị Ánh, mnuih Ca Dong, ti să Sơn Tây Thượng lŏ đĭ mdrŏng mơ̆ng dŭm mta mnơ̆ng dhơ̆ng mưng juăt. Hŏng bruă klam Khua Êpul hgŭm bruă Lŏ hma dliê kmrơ̆ng lehanăn Mnia mblei bruă nah tluôn Sơn Bua, amai mkŏ mjing bruă pla mjing, mkra mjing mnơ̆ng dhơ̆ng lŏ hma, mđĭ boh tŭ yuôm mnơ̆ng dhơ̆ng lehanăn mjing bruă mă kơ mnuih ƀuôn sang alŭ wăl.

Êpul hgŭm bruă mkŏ mjing krĭng pla mjing mtei, duh bi liê sang mkra mjing, maĭ mŏk, mkra mlih hdră mkra mjing. Mnơ̆ng dhơ̆ng mkra mjing jing mtei ƀhu krô, êa mtei, kpiê mtei; mbĭt anăn ba yua kpŭng hbei ƀlang, hbei tao čiăng mkra mjing dŭm mta mnơ̆ng dhơ̆ng mâo knhuah čư̆ dliê. Truh ară anei, mâo 7 mta mnơ̆ng djăp hnơ̆ng čuăn OCOP 3 mtŭ. Amai Lê Thị Ánh brei thâo:

Lu jing phung blei yua diñu lông ƀơ̆ng leh anăn leh ƀơ̆ng diñu ƀuh klei tŭ dưn. Asei mlei diñu khăp snăn diñu lŏ wĭt ƀơ̆ng. Mơ̆ng klei lông ƀơ̆ng anăn êpul hgŭm bruă pô ƀuh mâo klei găl anei čiăng lŏ tui tiŏ. Amâo djŏ knŏng kơ mnơ̆ng dhơ̆ng kphê kpŭng ôh ƀiădah anăp truh êpul hgŭm bruă srăng ba čhĭ sa mta mnơ̆ng dhơ̆ng ăt mơ̆ng kpŭng kphê jăk hĭn mơh".

Amai Y Phượng, mnuih Jarai, Khua alŭ Cô Xia, să Măng Ri, mkŏ mjing gru hmô bruă duh mkra pla mjing mguôp hŏng rông mnơ̆ng. Leh 7 thŭn ngă khua alŭ, amai bi hmô hluê ngă êlâo lehanăn mtrŭt mjhar mnuih ƀuôn sang hluê ngă. Truh ară anei gŏ sang ñu mâo 4 héc ta kphê lehanăn 23 drei êmô. Amai Y Phượng brei thâo:

Wăt tơdah amâo ngă khua ƀuôn snăn kâo ăt ba anăp mkra mjing čiăng mkăp kơ gŏ sang. Êpul êmô snăn ăt krơ̆ng kjăp đuič. Thŭn ti anăp, kâo srăng pŏk mlar thiăm ênhă kphê, pla thiăm êbeh sa ha. Ti anei, ana kphê mâo adhan, pum điêt snăk. Drei pla hluê hdră mrâo. Kâo ƀuh ana kphê mâo hnư hrui wĭt hơĭt, ăt djăp hnơ̆ng čuăn leh. Ti krĭng čư̆ čhiăng să Măng Ri hnơ̆ng hjan lu snăn hnơ̆ng êa krih srăng hrŏ, ênoh bi liê krih êa ăt hrŏ mơh. Kyua anăn, mnuih ƀuôn sang mâo hnư hrui wĭt hơĭt hĭn".

Phạm Xuân Quang, Khua anôk bruă sang čư̆ êa să Măng Ri, čar Quảng Ngãi, brei thâo, alŭ wăl mtrŭt mjhar mnuih ƀuôn sang mđĭ lar klei găl bruă lŏ hma msĕ si kphê, ana êa drao leh anăn dŭm mta mnơ̆ng dhơ̆ng mâo hjăn; mbĭt anăn mđĭ lar bruă klam ba akŏ mơ̆ng phung knuă druh, đảng viên hlăm hdră mđĭ kyar bruă duh mkra čiăng kơ mnuih ƀuôn sang tui hriăm, hluê ngă. Hlăm anăn, alŭ wăl mđing mđĭ lar bruă klam mơ̆ng phung mniê mnuih djuê ƀiă, mtrŭt mjhar amai adei găn klei dleh dlan, jhŏng bi mlih klei mĭn, hdră ngă, ƀrư̆ ƀrư̆ ngă phŭn dŭm gru hmô bruă duh mkra, êpul hgŭm bruă, đru mđĭ hnư hrui wĭt, mkra mđĭ klei hdĭp gŏ sang leh anăn mtrŭt mđĭ kyar bruă duh mkra alŭ wăl.

“Knuă druh, đảng viên, boh nik jing khua bruă Đảng leh anăn phung đảng viên knhăk ti dŭm alŭ, ƀuôn, jing phung êdah êdi, ba akŏ hlue ngă ai tiê đảng viên nao êlâo. Mâo lu gru hmô mkra mjing tŭ dưn, hlăm anăn mâo gru hmô pla kphê mơ̆ng aduôn Y Phượng. Anei jing dŭm phung knuă druh, đảng viên mâo ai tiê đua klam hlăm klei mđĭ kyar bruă duh mkra gŏ sang, jing gru mngač čiăng kơ mnuih ƀuôn sang hlăm êpul êya, alŭ, ƀuôn leh anăn alŭ wăl hluê ngă, mđĭ kyar bruă duh mkra”.

Hlăm wưng êgao, lu phung mniê mnuih djuê ana ƀiă gĭr ktưn kpưn đĭ, păn kjăp gru hmô bruă duh mkra mrâo mrang dôk mkŏ mjing klei bi mlih anăn mơ̆ng gŏ sang leh anăn êpul êya. Diñu amâo djŏ knŏng mkra mđĭ klei hdĭp ƀiădah lŏ mtô klei thâo, krŭ wĭt klei đăo knang čiăng kơ mnuih ƀuôn sang bi mlih klei mĭn, jhŏng tui hriăm leh anăn čŏng pô duah hdră kpưn đĭ. Klei bi mlih klei mĭn, hdră ngă dưi bi mklă hŏng hnư hrui wĭt klă sĭt, mtrŭt mđĭ hdră bi mlih mơ̆ng bruă pla mjing điêt, hluê klei thâo săng nao truh kơ hdră ba yua kdrăp mrâo, tĭng dlăng klei tŭ bruă duh bi liê, duah anôk ba čhĭ hơĭt kjăp kơ mnơ̆ng dhơ̆ng.

Lu hdră đru mơ̆ng Knŭk kna dưi mđĭ lar boh tŭ dưn kyua bi mguôp hŏng ai tiê čŏng pô, klei thâo ngă bruă mơ̆ng mnuih ƀuôn sang. Leh phung mniê dưi mâo klei găl, klei thâo leh anăn klei găl, diñu đru mđĭ bruă duh mkra gŏ sang, mbĭt anăn mđĭ lar bruă klam mkŏ mjing bruă duh mkra, kriê pioh leh anăn mđĭ ênoh mnơ̆ng dhơ̆ng lŏ hma alŭ wăl, mtrŭt mđĭ kyar kluôm krĭng mnuih djuê ƀiă. Mơ̆ng dŭm klei bi mlih hlăm grăp gŏ sang, ai tiê čŏng pô leh anăn klei čang hmăng kpưn đĭ dôk mjing tur knơ̆ng kjăp kơ klei đĭ kyar hơĭt kjăp mơ̆ng krĭng čư̆ čhiăng Quảng Ngãi./.