VOV4.Êđê - K`a\m đru kơ phung hđeh hria\m hra\ êr^t êrin, phung hđeh [un mnuih djuê [ia\ lo\ mâo klei ga\l lehana\n ai mtru\t nao sang hra\, hla\m wưng êgao, Knơ\ng g^t gai l^ng kahan ra\ng mgang knông la\n ]ar Gialai mko\ mjing leh lu hdra\ mtru\t mjhar klei hria\m hra\ m’ar. Mơ\ng ana\n, amâo djo\ kno\ng bi hro\ ênoh hđeh lui hria\m hra\ kyua dleh dlan, [ia\dah lo\ hyua\ kja\p klei bi mje\ l^ng kahan ho\ng mnuih [uôn sang, đru kriê kja\p klei êđa\p ênang brua\ kđi ]ar ti alu\ wa\l.

Êr^t am^ ama mơ\ng điêt, mâo 4 thu\n ho\ng anei leh, amuôn R’ô H’Yoan djuê ana Jrai, hd^p hlăm anôk yang [uôn rông ba ]ar Gialai, mb^t hrăm ho\ng 90 ]ô phung hđeh mâo klei hd^p mse\.Lui klei hê` mlâo, du\m thu\n êgao, H’Yoan jing hđeh hriăm hra\ thâo mơ\ng sang hra\ gưl 2 Hoàng Hoa Thám, [uôn pro\ng Pleiku. }huang hlăm thu\n hriăm mrâo anei, R’ô H’Yoan lehana\n phung hđeh êr^t êrin mơ\ng anôk rông ba anei mâo leh kahan răng mgang knông lăn ]ar mđup brei lu kdô hra\, mnơ\ng mnua\ yua hlăm hriăm hra\ mơar. Mnơ\ng anei kha\dah amâo mâo yuôm bhăn ôh, [ia\dah jing leh do\ mtru\t ai tir H’Yoan g^r ktir hriăm hra\ mơar:

“Hruê anei mâo di amiêt mơ\ng kahan răng mgang knông lăn ]ar Gialai mđup brei mnơ\ng, kâo bo\ ho\ng klei m’ak, mâo ma\ mnơ\ng anei jing leh boh kdru\t đru kâo mu\t hriăm hlăm thu\n hriăm mrâo. Kyuana\n kâo bo\ ho\ng klei mơak. Kâo [ua\n srăng g^r hlăm klei hriăm hra\ mơar bi thâo, gưt asa\p nai mtô jing mnuih mâo brua\ tu\ dưn kơ yang [uôn”.

Ti sa\ knông lăn Ia Dom, kdriêk Đức Cơ, ]ar Gialai, mơ\ng lu thu\n ho\ng anei, kđông răng mgang knông lăn ti [a\ng jang knông lăn Lệ Thanh mko\ mjing sa boh sang pui klei khăp, mâo êpul ngă brua\ mơ\ng alu\ wa\l klam ngă. Thu\n hriăm anei, kơ anei mâo 14 ]ô hđeh, jing mnuih Jrai sơăi, dôk hlăm klei hd^p dleh dlan êr^t am^ ama. Mơ\ng thu\n 2012 truh kơ ara\ anei, mâo kahan răng mgang knông kăn đru rông ba mkăp êsei hua\ yang hruê dơ\ng, đru mnơ\ng mnua\ hriăm hra\ mơar. Aduôn Nguyễn Thị Kim Yến, khua sang hra\ gưl dua Nguyễn Trãi, sa\ Ia Dom, kdriêk Đức Cơ brei thâo, mb^t ho\ng brua\ rông ba, êpul kahan răng mgang knông lăn lo\ mguôp kjăp ho\ng sang hra\ mjua\t knhuah dôk dơ\ng [ơ\ng hua\ kơ phung hđeh, tơl phung hđeh hriăm hra\ jăk, lehana\n mâo klei đăo knang h^n kơ klei hd^p pô:

“ Grăp hruê mơ\ng brua\ răng kriê phung hđeh hlăm klei hua\ [ơ\ng, l^ng kahan lo\ mtô phung hđeh klei blu\ tlao, klei êbat hiu, mtô kơ digơ\ klei thâo hu^ mpu\, đup gưt. Hdră êpul l^ng kahan mjua\t bi hriăm mse\ si ho\ng anak aneh hla\m sang, sa găp djuê. Jih jang phung hđeh thâo hu^ mpu\, thâo gưt asa\p, mâo klei đ^ hriê kơ pro\ng hlăm klei hd^p”.

Mb^t ho\ng brua\ mko\ mjing lehana\n po\k mlar sang pui kleikhăp, mơ\ng krah mlan 4/2016 truh kơ ara\ anei, knơ\ng brua\ kia\ kriê kahan răng mgang ]ar Gialai mâo đru leh kơ 50 ]ô hđeh mâo klei hd^p dleh dlan ti 7 sa\ hlăm 3 kdriêk knông lăn Đức Cơ, Ia Grai lehana\n }ư\ Prông hlăm ]ar Gialai. Mơ\ng ana\n, grăp mlan, phung knua\ druh, l^ng kahan mơ\ng du\m êpul êya kah sa kdrê] điêt prăk mlan pô, đru kơ grăp ]ô hđeh 500 êbâo prăk. Tui si Hồ Đình Ký, k’ia\ng khua brua\ Đảng sa\ Ia Dom, kdriêk Đức Cơ, jih jang brua\ anei kahan răng mgang knông lăn ngă bi êdah leh ai tiê thâo khăp hlăm kr^ng knông lăn:

“ Mơ\ng êlâo dih truh kơ ara\ anei, kahan răng mgang knông lăn dưn yua leh jih brua\ klam pô đru ba hđeh hriăm hra\, bi hro\ klei phung hđeh kbia\ sang hra\, boh nik ho\ng phung hđeh [un. Kyua klei ana\n, klei đru mguôp ana\n mjing leh klei mtru\t ai tiê phung hđeh, lehana\n mâo klei mnuih [uôn sang ]ih pioh brua\ kahan răng mgang knông lăn ngă leh. Mơ\ng ana\n mâo klei je\ giăm, bi đru h^n”.

Mb^t ho\ng ana\n, du\m thu\n êgao, knơ\ng kia\ kriê kahan răng mgang knông lăn ]ar Gialai mko\ mjing leh brua\ mđup brei leh du\m êtuh boh êdeh wai jơ\ng, ]hum ao, hra\ mơar ho\ng ênoh du\m êklai prăk pioh đru kơ brua\ mtru\t mjhar hriăm hra\ mơar hlăm djăp alu\ wa\l, boh nik hlăm kr^ng knông lăn. Trung tá Rmah Tuân, k’ia\ng khua brua\ kđi ]ar hlăm knơ\ng brua\ kahan răng mgang knông lăn ]ar Gialai brei thâo:

“ Nao pha\ knông lăn, ngă djăp brua\ đru phung hđeh hriăm hra\ hlăm wưng po\k thu\n hriăm mrâo. Mb^t ho\ng ana\n, hmei jao kơ êpul brua\ mniê, êpul brua\ êdam êra ]ar đru ba hđeh êr^t êrin, lehana\n hđeh mâo klei hd^p dleh dlan hlăm anôk yang [uôn ]ar rông ba”.