Giăm 70 thŭn, klei suaih pral awăt leh lu, ƀiădah Bùi Văn Tạc, ti ƀuôn Mrông Yố, să Ia Phí, čar Gia Lai amâo wơr ôh klei hnĭng ênguôt kơ ayŏng jing kahan djiê êngiă Bùi Văn Tửu, săn asei thŭn 1954 ti kdrăn bi blah nah Dưr. Mâo phung knuă druh alŭ wăl ba wĭt ti ƀuôn hgŭm Pleiku čiăng mă mta ksiêm dlăng bi mklă ADN, Bùi Văn Tạc amâo dưi mdăp ôh klei mgei ai tiê:
“Klei hmăng hmưi prŏng hĭn jing mmông duah anăn, duah msat čiăng ba wĭt hŏng aduôn aê, wĭt kơ aê aduôn atâo atiêt. Mnuih hlăm gŏ sang ară anei djiê giăm jih leh".
Ăt mâo ƀô̆ mta mơ̆ng hnưm ti anôk mă mta jing Lê Thị Hòa, ti să Đăk Đoa. Gŏ sang ñu mâo dua čô ayŏng jing kahan djiê êngiă Lê Thắng, djiê thŭn 1972 leh anăn kahan dliê Lê Lợi, djiê hlăm thŭn 1974, djiê leh ti kdrăn mblah Quảng Trị sơăi.
Lu thŭn êgao, ñu mbĭt hŏng găp djuê hiu duah leh klei hâo hưn, ksiêm duah djăp anôk hŏng klei čang hmăng dưi duah anôk dơr diñu, ƀiădah truh kơ ară anei ka mâo boh tŭ ôh. Kyua anăn, bruă mă mta ADN tal anei ksul mbŭ hlăm gŏ sang sa klei čang hmăng mrâo.
"Klei găp djuê čang hmăng snăk dưi duah dua ayŏng adei, mâo anăn, anăn hlăm msat čiăng kơ gŏ sang grăp thŭn nao čuă diñu".
Ti krĭng ksĭ Quy Nhơn, klei hmăng hmưi êdah êdi ti ƀô̆ mta Nguyễn Văn Phước hlăk dưi mă mta ADN hŏng klei čang hmăng dưi duah ayŏng ñu jing kahan djiê êngiă Nguyễn Tỷ, djiê thŭn 1969.
Amĭ ama djiê hnưm, dŭm klei bi hdơr kơ ayŏng knŏng dôk mă hŏng klei yăl dliê mơ̆ng găp djuê. Êbeh êma pluh êgao, gŏ sang Phước ăt dôk dơr kơ kahan djiê êngiă Nguyễn Tỷ ƀiădah ka tuôm thâo ôh ti anôk ñu djiê leh anăn dơr.
"Hruê anei mâo bruă mă mta ADN kâo mơak snăk. Sui hŏng anei ăt ngă yang kơ ayŏng ƀiădah amâo thâo ôh ti anôk ayŏng dôk snăn ênguôt snăk. Hmăng hmưi ayŏng pô dưi ba wĭt ti msat lĭng kahan djiê êngiă čiăng pô mâo anôk nao čang ênuh".
Gưl mă mta ksiêm dlăng ADN phung kahan djiê êngiă ka dưi bi mklă klei hâo hưn ti Gia Lai dưi pŏk ngă ti 9 anôk hlăm alŭ wăl čar.
Êpul êya kahan ksiêm, knuă druh bruă mdrao mgŭn mbĭt hŏng phung čŏng ngă bruă dưi dăp nanao hlăm jih wưng dôk mă mta ksiêm mkă. Thượng tá Nguyễn Hòa Bình, K’iăng khua adŭ bruă Kahan ksiêm kiă kriê hră mơar kơ klei êđăp ênang yang ƀuôn,
Kahan ksiêm čar Gia Lai brei thâo, găp djuê lĭng kahan djiê êngiă mâo ktrâo lač bi leh hră mơar, ksiêm dlăng klei hâo hưn grăp čô bi mklă klei bi mjĕ êrah, mă mta ksiêm dlăng leh anăn bi mrâo klei čih pioh hluê djŏ hdră mnêč.
“Kâo gĭt gai, ktrâo lač kơ kahan ksiêm gưl să hlăm bruă ksiêm dlăng, bi mrâo dŭm klei hâo hưn kahan djiê êngiă ka bi mklă anăn asei ăt msĕ mơh găp djuê čiăng mă mta ADN, dŭm êpul lĭng kahan amâo mâo uêñ hruê mlam nao truh kơ grăp boh sang mnuih ƀuôn sang hgŭm.”
Truh ară anei, Gia Lai bi leh hdră ksiêm dlăng, bi mklă leh anăn mkăp klei hâo hưn mơ̆ng phung lĭng kahan djiê êngiă, găp djuê phung djiê êka hlăm Kdrăp mrô ala čar kơ mnuih ƀuôn sang dôk. Kluôm čar mkăp leh klei hưn mthâo mơ̆ng êbeh 32 êbâo čô lĭng khan djiê êngiă; hlăm anăn mâo êbeh 8 êbâo čô kahan djiê êngiă ka dưi bi mklă ôh anăn, lehanăn mâo bi mklă leh hlăm brô 4 êbâo 200 čô mnuih dôk hlăm klei mă mta ADN. Nguyễn Thị Thanh Lịch, kiăng khua bruă sang čư̆ êa čar Gia Lai, brei thâo.
“Pŏk ngă hdră bruă 500 hruê mlam, êngao kơ bruă mă mta ADN čiăng mơĭt bi mklă, hmei ăt tui duah leh anăn čih yap jih jang găp djuê phung lĭng kahan djiê êngiă, phung ka dưi duah klang kleh phung êngiă asei čiăng ngă hrăm mbĭt, klei čih pioh ktuê dlăng, đru tui duah bi mklă ADN lĭng kahan djiê êngiă. Anei ăt jing wưng čiăng kơ dŭm gưl ênuk hdơr knga hŏng klei đru mguôp mơ̆ng phung lĭng kahan djiê êngiă kơ klei hnŭk êngiê lăn čar, čiăng hnưm ba lĭng êka wĭt hŏng găp djuê leh anăn gŏ sang."
Mâo dŭm gŏ sang dôk čang guôn êbeh êma pluh thŭn knŏng čiăng thâo ti anôk găp djuê pô dôk. Hdră bruă anăn năng ai adôk lu hruê mmông, ƀiădah grăp mta ksiêm dlăng ADN dưi mă hruê anei jing thiăm sa klei găl čiăng kơ dŭm klei hâo hưn adôk ka leh dưi lŏ čuê.
Leh anăn anăn ăt jing hdră dŭm gưl bruă, dhar bruă mbĭt hŏng êpul êya lŏ dơ̆ng ngă klei khăp hŏng phung săn leh asei mlei kyua lăn čar, čiăng ƀrư̆ hruê ƀrư̆ lu lĭng kahan djiê êngiă dưi wĭt kơ anăn pô leh anăn hŏng klei drông čang mơ̆ng gŏ sang./
Viết bình luận