Mơ̆ng phŭn hâo hưn mơ̆ng dŭm pô hưn mdah h ƀuê ênuk, Êpul K51, Knơ̆ng gĭt gai lĭng kahan čar Dak Lak mkŏ mjing leh bruă bi klă, tui duah leh anăn bi kƀĭn tŭ jing klang phung êngiă asei Y Chông Triêk ti ƀuôn Trang Yôk, să Krông Nô. Êbeh mkrah êklăk hruê leh hruê djiê êngiă, ñu dưi wĭt mdei ti ƀuôn sang. Hŏng phung knuă druh, lĭng kahan ngă bruă bi kƀĭn klang phung êngiă asei, grăp blư̆ ƀuh klang phung êngiă asei jing mmông yuôm bhăn snăk. 20 thŭn siă suôr hŏng bruă klam anei, Thiếu tá Nguyễn Chí Tiến, êpul K51 ăt amâo dưi mdăp ôh klei mgei ai tiê hlăk êpul ƀuh klang phung êngiă asei Y Chông Triêk ti djiêu êa krông Krông Nô.

Tơdah duah ƀuh djŏ klang phung djiê êngiă, sĭt nik hmei mgei ai tiê êdi, amâo thâo blŭ ôh. Dưi ba wĭt awa jing hmei hơ̆k mơak êdi."

Amâo djŏ knŏng ba klei hơĭt ai tiê kơ sa gŏ sang, grăp klang phung êngiă asei dưi ƀuh lŏ mđĭ klei čang hmăng kơ dŭm êbâo čô mnuih ƀuôn sang ăt dôk guôn klei hơĭt kơ găp djuê êdei kơ klei bi blah.

Hluê si klei ksiêm dlăng, kluôm čar Dak Lak ară anei mâo 34 anôk msat lĭng kahan djiê êngiă hŏng êbeh 15.200 kdrêč msat; hlăm anăn êbeh 4.000 kdrêč msat lĭng kahan djiê êngiă ka dưi bi mklă klei hâo hưn čiăng bi mklă anăn hŏng ADN. Mbĭt anăn, êpul bruă djŏ tuôm bi mklă ăt adôk êbeh 6.000 klei hâo hưn kơ phung lĭng kahan djiê êngiă mbĭt hŏng lu klei hâo hưn čiăng lŏ dơ̆ng bi mklă. Hnơ̆ng bruă klam prŏng êdi hlăk êjai hruê mmông ƀrư̆ kbưi hĭn snăn bruă tui duah ƀrư̆ dleh dlan. Kdrăn mblah đưm mâo leh klei bi mlih, hră mơar kriê pioh kƀah klei hrăm mbĭt, mnuih thâo kơ hƀuê ênuk ƀrư̆ hruê ƀrư̆ ƀiă, hlăk êjai kdrăp mnơ̆ng yua leh anăn prăk bi liê ngă bruă adôk kƀah.

Khădah snăn, dŭm klei dleh dlan anăn amâo ngă êdu ai ôh phung lĭng kahan ngă bruă hdơr knga tla ai. Hlăm yan bhang 2025-2026, Êpul K51, Knơ̆ng gĭt gai lĭng kahan čar Dak Lak găn leh krĭng lăn dleh dlan ti čar Mondulkiri (Vương quốc Campuchia), hrui m ƀĭn klei hâo hưn, ksiêm dlăng boh sĭt leh anăn bi kƀĭn mâo 27 klang kleh lĭng kahan êngiă asei, phung thơ̆ng kơ bruă Việt Nam djiê ti ala čar ƀĭng găp.

Leh knăm čang ênuh, dơr phung lĭng kahan djiê êngiă dưi ba wĭt kơ ala čar, akŏ mlan 6 mrâo êgao, knuă druh, lĭng kahan Êpul K51 lŏ dơ̆ng nao ngă Hdră bruă 500 hruê mlam. Mơ̆ng phŭn klei mrâo mơ̆ng mnuih ƀuôn sang leh anăn phung bi ala h ƀuê ênuk, anôk bruă bi hgŭm hŏng dŭm alŭ wăl msĕ si Krông Bông, Tây Sơn, Čư̆ Prao leh anăn Krông Knô tui duah, bi kƀĭn thiăm 6 klang phung lĭng kahan djiê êngiă.

Hluê si Đại tá Đỗ Văn Thiệu, Khua bruă kđi čar kahan êpul K51, Knơ̆ng gĭt gai lĭng kahan čar Dak Lak, ti tluôn grăp čô kahan djiê êngiă dưi ƀuh jing lu hruê mlan gĭr ktưn tui duah grăp klei hưn, grăp gru kruăk dôk adôk mơ̆ng klei bi blah.

"Dưi ƀuh phung aê jing dleh dlan êdi. Ayŏng adei bi klă adôk mâo klei hâo hưn jing adôk nao duah. Khădah knŏng mâo 1% klei čang hmăng ăt gĭr ngă truh kơ jih. Anăn jing bruă klam leh anăn ăt jing klei khăp mơ̆ng phung lĭng kahan hruê anei hŏng dŭm ênuk gưl nao êlâo."

Mđrĭng hŏng bruă tui duah, Dak Lak dôk mă mta sinh phẩm, bi mklă klei hâo hưn dŭm msat lĭng kahan djiê êngiă čiăng mkăp kơ hdră bi mklă ADN. Grăp mta sinh phẩm dưi kriê pioh djŏ hdră, grăp klei hâo hưn dưi bi mklă djăp ênŭm srăng pŏk thiăm klei găl bi mklă kơ phung lĭng kahan djiê êngiă ka dưi bi mklă klei hâo hưn.

Hluê si Đại tá Ksơr Lành, kiăng khua bruă kđi čar knơ̆ng gĭt gai lĭng kahan čar Dak Lak, čiăng kơ hdră mblah 500 hruê mlam mâo boh tŭ dưn, mbĭt hŏng klei gĭr mơ̆ng dŭm êpul ngă bruă, klei yuôm bhăn jing iêo mkrum klei nao hgŭm mơ̆ng kluôm yang ƀuôn, boh nik phung kahan hđăp, phung thâo kơ h ƀuê ênuk leh anăn mnuih ƀuôn sang hlăm bruă mkăp klei hâo hưn.

"Hmei dôk pŏk ngă hdră mtô mblang čiăng kơ phung knuă druh, mnuih ƀuôn sang thâo săng klă boh tŭ yuôm, klei mjêč mơ̆ng hdră bruă 500 hruê mlam kơ klei tui duah, bi kƀĭn, bi mklă anăn phung kahan djiê êngiă. Mơ̆ng anăn, mkăp lu hĭn dŭm klei hâo hưn yuôm bhăn đru kơ hdră tui duah, bi kƀĭn leh anăn bi mklă anăn phung kahan djiê êngiă."

Klei bi blah đuê̆ leh ƀiădah hdră tui duah phung djiê êngiă ka ruê̆ ôh. Hdră 500 hruê mlam amâo djŏ knŏng jing klei bi lông hŏng hruê mmông čiăng ba wĭt phung lĭng kahan djiê êngiă adôk dôk ti anôk bi blah wĭt hŏng ala čar, ƀuôn sang, ƀiădah lŏ jing klei lŏ čuê klei bhiăn "Mnăm êa hdơr kơ hnoh" hŏng dŭm bruă ngă klă klơ̆ng, kjăp leh anăn đua klam mơ̆ng jih bruă kđi čar leh anăn kluôm yang ƀuôn. Kyua klei hdơr knga kluôm ênŭm jing ba wĭt phung djiê êngiă wĭt hŏng gŏ sang leh anăn dưi iêo djŏ anăn pô./.