Đươi dua zập t’ngay, n’căr pih buôn ta vất lơi tơợ ơy pị pay đác tu bấc ngai ngoọ tu tăng lâng căh rau choom đươi. Đhơ cơnh đêêc, ting bấc cơnh pa chăp cha mêệt lêy, n’căr pih năc vêy bấc hoạt chất liêm choom đoọng ha c’rơ tr’mông coon ma nưih, lâng đươi dua coh bấc rau za nươr pa dưah ca ay lơơng.

Coh t’ruih l’lăm, azi âi xay moon tươc bh’rợ crêê tr’tươc bhlưa a ngăt lâng HIV năc đoọng zooi đha nuôr đơơh bơơn năl apêê c’leh vêy cơnh hêch, ma năl cha groong g’đach lâng ha dưr c’năl ch’mêêt lêy ta luôn.

Cr’ăy angắt lâng HIV năc bơr rau cr’ăy ngân pa bhlâng xoọc dưr vaih đh’rưah coh pr’ăt tr’mông. Bêl vêy muy cha năc manuyh crêê cr’ăy HIV lâng crêê cr’ăy angắt, c’rơ năc dưr đhur pa bhlâng t’piing lâng manuyh crêê muy rau cr’ăy

T’ngay đâu, c’năt t’ruih “Ma nưih pa dưah đh’reh cr’ay coh bhươl cr’noon” năc xay moon cớ muy bơr c’lâng bh’rợ cha groong a ngăt vêy cơnh đhr’năng dưr vaih công cơnh xa nay xay truih p’too moon lâng bh’rợ âng zâp ngai, chroi đoọng bhrợ k’zệ lơi cr’ay a ngăt.

Cr’ay a ngăt năc muy coh bâc tu bhrợ chêêt bil bâc bhlâng coh bha lang k’tiêc, tu muy râu bhrợ t’vaih cr’vay năc vi khuẩn a ngăt (Mycobacterium tuberculosis)

Coh c’năt t’ruih “Ma nưih pa dưah đh’reh cr’ay coh bhươl cr’noon” tuần l’lăm, t’ruih vêy xay truih tươc apêê pr’đơợ, crêê tươc, cơ chế sinh lý âng cr’ay a ngăt lâng đái tháo đường.

Cr’ay angăt lâng đái tháo đường năc bơr cr’ay ngân coh prang bha lang k’tiêc lâng vêy c’bhuh crêê tươc dh’rưah.

Coh c’năt t’ruih “Ma nưih pa dưah đh’reh cr’ay âng bhươl cr’noon” tuần l’lăm, t’ruih âi xay moon tươc đợ cr’đơơng âng bh’rợ ộm hot crêê tươc cr’ay angăt lâng râu cr’pân ha zâp ngai bêl crêê c’juuc gr’dooc hot.

Hót tơợ đanh vêy ta moon năc rau bha lâng t’vaih rau căh liêm crêê ha c’rơ âng zập ngai, bhrợ t’vaih bâc rau đh’reh cr’ăy cơnh: ung thư, dadul, l’ngắt lâng cr’ăy xooh. Zập c’moo, lâh 8 ức manuyh chêêt tu ộm hót, coh đêêc bâc manuyh căh bool ộm hót năc công vaih rau cr’ăy cr’naanh tu crêê ha nghêết gr’dzoóc hót

Chứa năc râu p’lêê đha hưm, yêm lâng vêy bơơn apêê chuyên gia xay moon dal tu vêy bâc râu pr’đươi liêm ha c’rơ